Chỉ số P/S là gì? Ứng dụng chỉ số P/S trong chứng khoán

Chỉ số P/S là chỉ số cho thấy giá trị vốn hóa thị trường chia cho doanh thu của một công ty. Nó thường được sử dụng để phân tích giá trị của cổ phiếu và tiềm năng của khoản đầu tư. Trong bài viết này hãy cùng DNSE tìm hiểu về khái niệm và cách sử dụng chỉ số này nhé!

Chỉ số P/S là gì?

Chỉ số giá trên doanh thu P/S (Price-to-Sales Ratio) là một chỉ số định giá dùng để so sánh giá cổ phiếu của công ty với doanh thu của công ty đó. Nó cho biết số tiền mà các nhà đầu tư trên thị trường sẵn sàng trả cho mỗi đồng doanh thu của công ty. 

Nhà đầu tư có thể sử dụng chỉ số này để phân tích lợi nhuận đầu tư cũng như so sánh các công ty với nhau. Tuy nhiên P/S có sự khác biệt giữa các ngành nên việc so sánh sẽ hiệu quả hơn nếu được dùng để đánh giá các công ty trong cùng lĩnh vực. Nhìn chung, P/S càng thấp thì khoản đầu tư càng hấp dẫn.

Vai trò của P/S trong đánh giá cổ phiếu và doanh nghiệp

Vai trò của chỉ số P/S là gì?

• Đánh giá mức độ đắt/rẻ tương đối của cổ phiếu: P/S thấp có thể cho thấy cổ phiếu đang được định giá thấp so với doanh thu tạo ra; ngược lại, P/S cao cho thấy nhà đầu tư đang trả mức giá cao hơn cho mỗi đồng doanh thu.
• Hữu ích với doanh nghiệp chưa có lợi nhuận: Khác với P/E, P/S vẫn có thể được sử dụng khi doanh nghiệp đang thua lỗ hoặc lợi nhuận biến động mạnh, miễn là doanh nghiệp vẫn tạo ra doanh thu.
• Phản ánh kỳ vọng tăng trưởng của thị trường: P/S cao thường cho thấy nhà đầu tư kỳ vọng doanh thu và quy mô kinh doanh của doanh nghiệp sẽ tiếp tục tăng trưởng trong tương lai.
• Hỗ trợ so sánh các doanh nghiệp cùng ngành: P/S có thể giúp nhà đầu tư so sánh mức định giá tương đối giữa các doanh nghiệp có mô hình kinh doanh tương đồng.
• Kết hợp với biên lợi nhuận để đánh giá chính xác hơn: Doanh thu lớn không đồng nghĩa với hiệu quả kinh doanh cao. Vì vậy, P/S nên được xem xét cùng biên lợi nhuận, tốc độ tăng trưởng doanh thu, dòng tiền và các chỉ số định giá khác như P/E, P/B.

Lưu ý: P/S thấp không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với cổ phiếu đang bị định giá thấp. Một doanh nghiệp có P/S thấp nhưng biên lợi nhuận thấp, tăng trưởng yếu hoặc gặp khó khăn trong hoạt động kinh doanh vẫn có thể không hấp dẫn.

Bộ lọc cổ phiếu tích hợp các chỉ số đánh giá doanh nghiệp của DNSE

Nhằm hỗ trợ NĐT tối ưu phương pháp lọc và phân tích cổ phiếu tiềm năng, DNSE ra mắt sản phẩm “Bộ lọc cổ phiếu” tích hợp trên bảng giá chứng khoán của DNSE:

• Hoàn toàn MIỄN PHÍ khi sử dụng từ chỉ số cơ bản đến nâng cao.
• Kết hợp FA & TA linh hoạt, vừa chỉ số tài chính cơ bản vừa chỉ báo kỹ thuật.
• Tốc độ xử lý REAL TIME giúp tối ưu hóa tốc độ xử lý và cho kết quả.
• Cung cấp BỘ LỌC MẪU theo khẩu vị rủi ro của từng nhà đầu tư.
• Giao diện TRỰC QUAN cao, dễ nhìn, dễ hiểu và dễ đánh giá.

Đặc biệt, cơ hội trải nghiệm Bộ lọc cổ phiếu ngay cả khi không có tài khoản DNSE!

Cách tính P/S

Chỉ số P/S được tính theo công thức:

P/S = Thị giá cổ phiếu / Doanh thu thuần trên 1 cổ phiếu

Hoặc

P/S = Vốn hóa thị trường / Tổng doanh thu thuần

Trong đó: Vốn hóa thị trường = Thị giá cổ phiếu x Tổng lượng cổ phiếu bình quân đang lưu hành

Ví dụ:

Cổ phiếu A đang được giao dịch ở mức giá 50.000 đồng. Khối lượng cổ phiếu lưu hành là 1,5 tỷ cổ phiếu. Tổng doanh thu thuần trong năm 2021 của công ty A là 60.000 tỷ đồng.

Khi đó doanh thu thuần trên 1 cổ phiếu là 60.000 tỷ / 1,5 tỷ = 40.000 đồng

P/S = 50.000 / 40.000 = 1,25

Ưu – nhược điểm khi sử dụng chỉ số P/S

Ưu điểm

• Chỉ số P/S có tính chính xác. Việc sử dụng doanh thu thay vì lợi nhuận giúp hạn chế được những biến động bất thường. Hơn nữa, lợi nhuận có thể bị thao túng và làm sai lệch. Trong khi đó, doanh thu luôn được kiểm tra chéo bởi bên thứ ba như chuyên gia hay đối tác.
• Chỉ số P/S có thể sử dụng dù doanh nghiệp đang bị thua lỗ. Trong những năm đầu đi vào hoạt động, nhiều doanh nghiệp chưa thể tạo ra lợi nhuận. Lúc này nhà đầu tư có thể sử dụng doanh thu để so sánh sự phát triển của doanh nghiệp qua các năm. Đồng thời P/S cũng có thể dùng để so sánh giữa các doanh nghiệp cùng ngành.
• Chỉ số P/S có tính ổn định. Một số lĩnh vực kinh doanh có thể trải qua những mốc lên xuống theo chu kỳ. Vì vậy, lợi nhuận của doanh nghiệp sẽ ít nhiều bị biến động. Sử dụng P/S sẽ đảm bảo tính ổn định hơn cho việc đo lường và phân tích.

Nhược điểm

• Đôi lúc chỉ số P/S không ghi nhận dòng tiền thực tế. Trong một số trường hợp, doanh thu của doanh nghiệp tăng lên do các khoản phải thu trong bảng cân đối kế toán. Khi này doanh nghiệp chưa thực sự nhận được tiền mà chỉ ghi nhận doanh thu sớm.
• Chỉ số P/S không cung cấp toàn bộ thông tin về doanh nghiệp: Nhà đầu tư khó có thể nắm được cấu trúc chi phí trong doanh nghiệp thông qua tỷ lệ P/S. Vì vậy, nếu chỉ sử dụng P/S để đánh giá khoản đầu tư sẽ không mang lại hiệu quả tối đa.
• Chỉ số P/S thấp không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với công ty tốt. Hoạt động kinh doanh luôn bao hàm dòng tiền và lợi nhuận. Nếu doanh thu của doanh nghiệp được ghi nhận ở mức cao nhưng chưa bù vào chi phí, nguy cơ thua lỗ của doanh nghiệp trong dài hạn vẫn tồn tại.

Cách sử dụng chỉ số P/S

Tìm kiếm cơ hội đầu tư

Đối với những ngành nghề tăng trưởng mạnh, P/S là một công cụ đắc lực để tìm kiếm cơ hội đầu tư. Doanh nghiệp có chỉ số P/S thấp hơn trung bình ngành và những đối thủ cạnh tranh trong khi hoạt động kinh doanh lại khởi sắc là cơ hội đầu tư tốt cho bạn. Bởi khi này, doanh nghiệp có thể đang chịu thua lỗ để tái đầu tư và phát triển trong dài hạn.

Đánh giá một doanh nghiệp đang thua lỗ

Với những doanh nghiệp đang bị thua lỗ, sử dụng các chỉ số phụ thuộc vào lợi nhuận như P/E có thể không có ý nghĩa. Khi đó, sử dụng P/S sẽ mang lại hiệu quả hơn. Chỉ số P/S có thể được dùng để so sánh với giá trị trong quá khứ hoặc với các đối thủ trong ngành. Nhờ đó đánh giá được tổng quan quá trình hoạt động của doanh nghiệp.

Đánh giá doanh nghiệp có dấu hiệu bóp méo lợi nhuận

Lợi nhuận của doanh nghiệp có thể bị thay đổi bằng các thủ thuật kế toán. Khi này, thông tin nhà đầu tư nhận được sẽ không chính xác. Trong khi đó, nếu sử dụng P/S, nhà đầu tư có thể nhận ra điểm bất thường dựa vào bảng cân đối kế toán. Chẳng hạn, khi các khoản phải thu tăng nhanh hơn so với doanh thu, có thể doanh nghiệp chỉ đang ghi nhận doanh thu sớm thay vì dòng tiền thực tế.

Sử dụng chỉ số P/S nếu ngành xuất hiện xu hướng chuyển dịch mới

Với sự tác động của công nghệ thông tin, các ngành nghề thường có xu hướng chuyển dịch nhanh chóng. Đặc biệt với các ngành năng lượng tái tạo, thương mại điện tử, ô tô tự lái,…. Sự thay đổi này sẽ tác động mạnh đến doanh thu của các doanh nghiệp. Vì vậy P/S có thể phản ánh trực quan tác động của xu hướng.

Chỉ số p/s bao nhiêu là tốt?

Không có con số tuyệt đối nào chính xác để khẳng định P/S là tốt nhất, bản chất sử dụng P/S trong phân tích là phương pháp định giá tương đối.

Nhiều chuyên gia cho rằng, nên so sánh chỉ số P/S qua từng thời kỳ, kết hợp với các chỉ số khác để so sánh giữa các doanh nghiệp với nhau. Nếu xét trên yếu tố lợi nhuận, doanh nghiệp có P/S thấp so với P/S của nó trong quá khứ( hoặc đối thủ cạnh tranh) thì bạn nên đầu tư.

• Doanh nghiệp có lợi thế cạnh tranh, làm ăn hiệu quá, ngành nghề ổn định, tốc độ tăng trưởng cao=> P/S cao
• Nếu tính rủi ro doanh nghiệp cao, tỷ lệ nơi/vốn chủ sở hữu nhiều=> P/S thấp

Tùy vào lĩnh vực, quy mô, cấu trúc, chiến lược hoạt động và rất nhiều yếu tố khác mà P/S của doanh nghiệp khác nhau. Chỉ số P/S chỉ thể hiện được góc nhìn của thị trường đối với chỉ tiêu doanh thu doanh nghiệp. Bạn không thể chỉ dựa vào chỉ số này mà bỏ qua toàn bộ cơ cấu chi phí hay cấu trúc vay nợ. Bởi vậy, P/S không thể phản ánh toàn diện bức tránh quá hoạt động của doanh nghiệp.

FAQ – Những câu hỏi thường gặp về chỉ số P/S

1. P/S cao có phải cổ phiếu đang bị định giá cao?

Không nhất thiết. P/S cao có thể phản ánh kỳ vọng lớn của thị trường vào tiềm năng tăng trưởng của doanh nghiệp.

2. P/S thấp có phải là dấu hiệu nên mua cổ phiếu?

Không. P/S thấp chỉ cho thấy cổ phiếu có mức định giá thấp tương đối so với doanh thu, nhưng cần kết hợp đánh giá thêm về lợi nhuận, dòng tiền và triển vọng kinh doanh.

3. P/S khác gì P/E?

P/S dựa trên doanh thu, còn P/E dựa trên lợi nhuận sau thuế. Vì vậy, P/S có thể được sử dụng để đánh giá doanh nghiệp chưa có lợi nhuận.

4. P/S và P/B khác nhau như thế nào?

P/S so sánh giá trị thị trường với doanh thu, trong khi P/B so sánh giá trị thị trường với giá trị sổ sách của doanh nghiệp.

5. Có nên chỉ dựa vào P/S để đầu tư không?

Không. P/S nên được kết hợp với các chỉ số như P/E, P/B, ROE, biên lợi nhuận và dòng tiền để đánh giá doanh nghiệp toàn diện hơn.

Kết luận

Chỉ số P/S là một công cụ đắc lực cho nhà đầu tư khi phân tích cổ phiếu và doanh nghiệp trên thị trường. Tuy nhiên, để việc đánh giá đạt kết quả tốt nhất, hãy kết hợp P/S với các chỉ số khác một cách linh hoạt. Đừng quên theo dõi DNSE để biết thêm những kiến thức đầu tư bổ ích nhé!