Chỉ báo ADX trong chứng khoán là gì? Ứng dụng chỉ báo ADX khi giao dịch như thế nào?

Bạn có bao giờ tự hỏi làm sao biết được xu hướng hiện tại có đủ mạnh để “cưỡi sóng” hay chỉ là một cú lừa của thị trường? Trong khi hầu hết các chỉ báo chỉ cho biết giá đi lên hay đi xuống, thì chỉ báo ADX lại tiết lộ điều quan trọng hơn nhiều: độ “quyết tâm” thực sự của xu hướng đó. Đây chính là vũ khí bí mật giúp bạn tránh những breakout giả mạo và nắm bắt đúng thời điểm xu hướng thực sự bùng nổ.

Vậy chỉ báo ADX là gì? Các sử dụng ra sao cho phù hợp với chiến lược đầu tư? Cùng DNSE tìm hiểu chi tiết qua bài viết sau!

Chỉ báo ADX là gì?

Khái niệm chỉ báo ADX là gì?

ADX viết tắt của Average Directional Index, được sử dụng để xác định sức mạnh của xu hướng. Chỉ báo ADX khá giống chỉ báo RSI, dùng để xác định xu hướng thị trường đang đi ngay (sideway) hay đã bắt đầu vào xu hướng tăng hoặc giảm. ADX có thể được sử dụng trên bất kỳ thị trường giao dịch nào như cổ phiếu, forex và hợp đồng tương lai.

ADX được vẽ dưới dạng một đường đơn với các giá trị nằm trong khoảng từ 0 – 100. Chỉ báo này bao gồm hai đường chỉ báo chuyển động có hướng (DMI).

Các thành phần của chỉ báo ADX là gì?

• ADX: Đường nét liền màu xanh được tính toán trong khoảng 14 ngày. Đường này sử dụng để đo độ mạnh yếu của xu hướng.
• + DI: Đường nét đứt màu hồng là đường chỉ số chuyển động định hướng tích cực.
• – DI: Đường nét đứt màu vàng lá là đường chỉ số chuyển động định hướng tiêu cực.

Ba đường này thường được vẽ trên cùng một khung, giúp nhà đầu tư quan sát tương quan giữa lực mua, lực bán và sức mạnh xu hướng.

• Khi +DI nằm trên -DI, thị trường có xu hướng tăng. Lúc này, ADX cho biết mức độ mạnh yếu của xu hướng tăng, phe mua chiếm ưu thế.
• Khi -DI vượt lên trên +DI, thị trường có xu hướng giảm. ADX sẽ đo sức mạnh của xu hướng giảm, và phe bán đang có lợi thế.

Cách tính chỉ báo ADX 

Công thức tính chỉ báo ADX

ADX = [MA (+DI – (-DI)) / (+DI + (-DI))] x 100

Trong đó:

• +DI: hướng chỉ số dương
• -DI: hướng chỉ số âm

Chỉ báo +DI và -DI được tính như sau:

• DI + = (Smoothed +DM​)/ ATR×100
• DI – = (Smoothed – DM​)/ATR×100
• DX = (∣+DI+-DI∣/∣+DI−-DI∣​)×100
• ADX = [(ADX trước ×13)+ ADX hiện tại​]/14

Tuy công thức tính toán khá phức tạp, nhưng hiện nay nhiều trang web đã hỗ trợ tính toán sẵn chỉ báo. Nhà đầu tư không cần tính mà chỉ cần hiểu rõ bản chất của chỉ báo để sử dụng.

Ví dụ minh hoạ

Giả sử trong một khoảng thời gian nhất định, ta có các giá trị sau:

• Smoothed +DM (Directional Movement dương): 20
• Smoothed -DM (Directional Movement âm): 10
• ATR (Average True Range): 15

Bước 1: Tính +DI và -DI

• +DI = Smoothed +DM​)/ ATR×100 = (20/15) x 100 = 133.33
• −DI = (Smoothed – DM​)/ATR×100 = (10/15) x 100 = 66.67

Bước 2: Tính DX

DX = |+DI – (−DI)| / |+DI + (−DI)| x 100 = |133.33 – 66.67| / |133.33 + 66.67| x 100 = 33.33

Bước 3: Tính ADX hiện tại và ADX trước

Giả sử ADX trước là 30 và ADX hiện tại là DX vừa tính được (33.33)

ADX = [(ADX trước × 13) + DX hiện tại] / 14 = 30.24

Kết luận: ADX tại thời điểm này là khoảng 30.24 cho thấy xu hướng đang khá rõ ràng và bắt đầu mạnh lên (theo như giải thích các mức ADX).

Ý nghĩa của ADX

Chỉ báo ADX dùng để xác định độ mạnh yếu của xu hướng thị trường theo thang điểm từ 0 – 100. Cụ thể như sau:

Giá trị ADX	Ý nghĩa sức mạnh xu hướng	Đặc điểm thị trường	Ví dụ minh họa	Chiến lược đầu tư gợi ý
0 – 20	Xu hướng rất yếu hoặc gần như không có	Thị trường đi ngang, giá dao động hẹp, cung cầu cân bằng	Ví dụ: Cổ phiếu XXX đi ngang quanh vùng 90.000 – 92.000đ trong 3 tuần, ADX = 18	Đứng ngoài quan sát hoặc áp dụng giao dịch ngắn hạn trong biên độ hẹp; tránh mua/bán khối lượng lớn vì rủi ro cao
20 – 25	Xu hướng mới bắt đầu hình thành	Giá bắt đầu có dấu hiệu bứt phá nhưng chưa rõ ràng; phe mua/bán chưa chiếm ưu thế tuyệt đối	Ví dụ: VN-Index tích lũy quanh 1.250 điểm, ADX tăng từ 18 lên 23	Theo dõi sát, sẵn sàng tham gia khi ADX vượt 25 kèm tín hiệu xác nhận từ +DI hoặc -DI
25 – 50	Xu hướng mạnh và rõ ràng	Thị trường di chuyển theo một hướng ổn định, phe thắng thế đang chiếm ưu thế	Ví dụ: Cổ phiếu XXX tăng liên tục từ 26.000 lên 33.000đ, ADX = 35, +DI nằm trên -DI	Mua theo xu hướng (trend-following). Có thể áp dụng chiến lược trailing stop để bảo vệ lợi nhuận
50 – 75	Xu hướng rất mạnh	Giá tăng hoặc giảm nhanh, lực cung cầu lệch mạnh về một phía	Cổ phiếu XXX giảm từ 70.000 xuống 58.000đ trong 2 tuần, ADX = 65, -DI vượt trội +DI	Nếu đã có vị thế đúng xu hướng, tiếp tục nắm giữ; nếu ngược xu hướng thì không bắt đáy, ưu tiên đứng ngoài hoặc cắt lỗ sớm
75 – 100	Xu hướng siêu mạnh (hiếm gặp)	Thị trường đang trong trạng thái tăng/giảm cực đoan, thường xuất hiện sau tin tức lớn	…	Có thể chốt lời dần vì sau giai đoạn này thị trường dễ xuất hiện điều chỉnh; tránh mở vị thế mới ở vùng rủi ro cao

Chỉ báo ADX góp phần xác định được độ mạnh, yếu của xu hướng hiện tại và thời điểm xu hướng đấy thay đổi. Vì vậy, công cụ này sẽ mang lại nhiều ý nghĩa hơn khi kết hợp với các công cụ phân tích kỹ thuật khác. 

Tác dụng thường thấy của chỉ báo này là để xác định khi nào nên mua mới và đóng lệnh. Cụ thể, khi xu hướng tăng mạnh là thời điểm bạn mua vào. Còn khi xu hướng chuyển sang yếu, bạn nên cân nhắc bán ra vì đường giá có thể bắt đầu đi ngang.

Tóm lại, ADX cho chúng ta biết:

• Giá có đang đi đúng theo xu hướng mà mình đã dự đoán không
• Đưa ra điểm vào lệnh thích hợp khi kết hợp với các chỉ báo xác định xu hướng như trendline, các mô hình nến.

Cách sử dụng chỉ báo ADX trong giao dịch

Nhà đầu tư có thể thông qua ADX để xác định độ mạnh yếu của xu hướng thị trường. Kết hợp chỉ báo ADX, bạn có thể đưa ra quyết định nên mua hay bán. Vậy dấu hiệu nào cho thấy bạn nên mua? 

Khi + ID cắt đường – ID từ dưới lên, hoặc + ID đang nằm trên – ID, đây là dấu hiệu cho thấy đường giá đang có xu hướng đi lên. Nhưng liệu xu hướng tăng này có mạnh hay không? Lúc này, ta phải xem đường ADX. Nếu đường ADX đang ở trên mức 50 thì đây là một xu hướng tăng mạnh.

Ngược lại, khi thấy + ID cắt – ID từ trên xuống, hoặc + ID nằm dưới – ID, đường giá đang báo hiệu xu hướng giảm. Kết hợp với đường ADX xuống dưới mức 50, cho thấy đường giá có xu hướng giảm với tốc độ chậm và có thể sẽ đi ngang. Trong trường hợp này, bạn có thể cân nhắc bán ra để chốt lời. 

Ngoài ra, chỉ báo ADX còn được ứng dụng để đánh giá độ mạnh yếu của một breakout. Không khó để phát hiện ra các breakout, nhưng trong nhiều trường hợp, chúng có thể là cái bẫy.. Tuy nhiên, ADX sẽ cho bạn biết breakout nào đáng tin cậy. Nếu ADX đủ mạnh, nhiều khả năng breakout sẽ thành công và đường giá sẽ có xu hướng rõ rệt. Ví dụ, khi ADX tăng từ dưới 25 lên trên 25, giá đủ mạnh để tiếp tục theo hướng bứt phá.

Kết luận

Chỉ báo ADX là một công cụ hữu hiệu trong phân tích kỹ thuật. Chúng có thể xác định được độ mạnh yếu của xu hướng, chức năng này bổ sung cho các chỉ báo chỉ đơn thuần dùng để xác định xu hướng. Với ADX, nhà đầu tư sẽ có cái nhìn sâu sắc hơn khi đầu tư theo xu hướng giá. Qua bài viết này, mong rằng bạn đã tích lũy được thêm kiến thức về chỉ báo ADX và cách sử dụng chúng trong đầu tư.